ในหน้านี้
อาการที่เราเจอบ่อยที่สุดในงานแก้ระบบกล้องคือ กลางวันทุกอย่างปกติ พอหกโมงเย็นกล้องบางตัวเริ่มรีบูตหรือภาพหายเป็นช่วงๆ ส่วนใหญ่ไม่ใช่กล้องเสีย แต่เป็น PoE Budget ของสวิตช์ไม่พอเมื่อ IR ของกล้องทุกตัวเปิดพร้อมกัน
บทความนี้อธิบายว่าสวิตช์คิดไฟอย่างไร และควรเผื่อเท่าไร
สองคำที่ต้องรู้ก่อน
Power over Ethernet (PoE) ส่งทั้งข้อมูลและไฟฟ้าผ่านสาย LAN เส้นเดียว กล้อง IP, Access Point, โทรศัพท์ IP และเครื่องสแกนใบหน้าจึงไม่ต้องมีปลั๊กไฟของตัวเอง และสำรองไฟได้จาก UPS จุดเดียวที่ตู้แร็ก
- PSE (Power Sourcing Equipment): สวิตช์หรือ Injector ที่จ่ายไฟ
- PD (Powered Device): อุปกรณ์ที่รับไฟ
ตารางมาตรฐาน
| มาตรฐาน | ชื่อเรียก | ไฟสูงสุดที่พอร์ต PSE | ไฟที่เหลือถึง PD | คู่สายที่ใช้ | อุปกรณ์ที่พบบ่อย |
|---|---|---|---|---|---|
| 802.3af (Type 1) | PoE | 15.4 W | 12.95 W | 2 คู่ | โทรศัพท์ IP กล้อง Fixed ทั่วไป |
| 802.3at (Type 2) | PoE+ | 30 W | 25.5 W | 2 คู่ | AP Wi-Fi 6 กล้อง IR แรง |
| 802.3bt (Type 3) | PoE++ / 4PPoE | 60 W | ประมาณ 51 W | 4 คู่ | AP Wi-Fi 7 รุ่นใหญ่ กล้อง PTZ |
| 802.3bt (Type 4) | PoE++ / 4PPoE | 90 W | ประมาณ 71 W | 4 คู่ | PTZ มีฮีตเตอร์ จอแสดงผล |
ส่วนต่างระหว่าง PSE กับ PD คือการสูญเสียในสาย คิดที่กรณีแย่สุด 100 m ระยะสูงสุดของ PoE ก็คือ 100 m เท่ากับ Ethernet ปกติ
ระวัง "Passive PoE" (24 V หรือ 48 V ที่จ่ายไฟเลยโดยไม่เจรจาก่อน) ซึ่งไม่ใช่มาตรฐาน IEEE อุปกรณ์ไร้สายกลางแจ้งบางยี่ห้อยังใช้อยู่ ถ้าเสียบผิดพอร์ตอุปกรณ์อาจเสียทันที
สวิตช์มีสองขีดจำกัด ไม่ใช่ข้อเดียว
ข้อแรกคือ ไฟสูงสุดต่อพอร์ต เช่น PoE+ 30 W ข้อสองคือ Budget รวม ที่สวิตช์จ่ายได้พร้อมกันทั้งเครื่อง เช่น 370 W สำหรับรุ่น 24 พอร์ตทั่วไป
สวิตช์ 24 พอร์ต PoE+ ไม่ได้แปลว่าจ่าย 30 W ได้ทุกพอร์ตพร้อมกัน (24 × 30 = 720 W) หน้ากล่องเขียนว่า "24-Port PoE+" ตัวใหญ่ แต่ Budget รวมอยู่ใน Datasheet หน้าท้ายๆ อ่านหน้านั้นก่อนสั่งซื้อ
จุดที่หลายคนไม่รู้: สวิตช์จองไฟอย่างไร
สวิตช์หลายรุ่นไม่ได้หัก Budget ตามไฟที่อุปกรณ์ใช้จริง แต่ จองไฟตาม Class ที่อุปกรณ์แจ้งมา กล้องที่แจ้ง Class 4 จะถูกจอง 30 W ทันที แม้ใช้จริงแค่ 9 W ผลคือสวิตช์แจ้งว่า Budget เต็มและไม่จ่ายไฟให้พอร์ตถัดไป ทั้งที่ไฟใช้จริงยังเหลืออีกมาก
สวิตช์แบบ Managed ส่วนใหญ่ตั้งโหมดได้ (Class-based, Actual/Consumption-based หรือเจรจาผ่าน LLDP) ก่อนคำนวณต้องรู้ว่าสวิตช์ของคุณใช้โหมดไหน สวิตช์ Unmanaged ส่วนใหญ่ตั้งไม่ได้และมักจองตาม Class
คำนวณแบบที่เราทำหน้างาน
- ทำรายการอุปกรณ์ทุกตัว พร้อมไฟสูงสุดจาก Datasheet ของอุปกรณ์ (กล้องให้ใช้ค่าตอน IR เปิด กล้องนอกอาคารที่มีฮีตเตอร์ให้ใช้ค่าตอนฮีตเตอร์ทำงาน)
- ตรวจ Class ของแต่ละตัว ถ้าสวิตช์จองตาม Class
- รวมทั้งหมด แล้วเผื่อ 20–30%
- เทียบกับ Budget ของสวิตช์ และเช็กว่าพอร์ตรองรับมาตรฐานที่อุปกรณ์แต่ละตัวต้องการ
ตัวอย่าง: โกดังขนาดกลาง
| อุปกรณ์ | จำนวน | ไฟสูงสุด | รวม |
|---|---|---|---|
| กล้อง Bullet มี IR | 12 | 8 W | 96 W |
| กล้อง PTZ | 2 | 40 W | 80 W |
| Access Point Wi-Fi 6 | 6 | 20 W | 120 W |
| โทรศัพท์ IP | 4 | 5 W | 20 W |
| รวม | 316 W | ||
| + เผื่อ 25% | ประมาณ 395 W |
สวิตช์ Budget 370 W ไม่พอ ควรเลือกรุ่นที่มี Budget ราว 500 W ขึ้นไป หรือแยกเป็นสองตัว (กล้องตัวหนึ่ง AP กับโทรศัพท์อีกตัว) และ PTZ 40 W เกิน PoE+ แล้ว จึงต้องใช้พอร์ต 802.3bt
โกดังเดิม ในมุมมองของสวิตช์ที่จองไฟตาม Class
อุปกรณ์แต่ละตัวจะประกาศ Class ตอนเชื่อมต่อ ในโหมด Class สวิตช์จะจองไฟเต็มจำนวนของ Class นั้นที่พอร์ต PSE:
| Class | จองที่พอร์ตสวิตช์ | ส่งถึงอุปกรณ์ |
|---|---|---|
| 1 | 4 W | 3.84 W |
| 2 | 7 W | 6.49 W |
| 3 (หรือ 0) | 15.4 W | 12.95 W |
| 4 | 30 W | 25.5 W |
| 5 / 6 | 45 W / 60 W | 40 W / 51 W |
| 7 / 8 | 75 W / 90 W | 62 W / 71.3 W |
ลองคิดโกดังเดิมใหม่ กล้อง Bullet 12 ตัวประกาศ Class 3: 12 × 15.4 = 184.8 W PTZ สองตัวประกาศ Class 6: 2 × 60 = 120 W AP หกตัวประกาศ Class 4: 6 × 30 = 180 W โทรศัพท์สี่เครื่องประกาศ Class 2: 4 × 7 = 28 W รวมที่ถูกจอง 512.8 W ขณะที่ใช้จริงแค่ 316 W
แปลว่าบนสวิตช์ 500 W ที่ทำงานโหมด Class อุปกรณ์ตัวสุดท้ายที่บูตจะไม่ได้ไฟ ทั้งที่สวิตช์จ่ายจริงแค่ประมาณ 60% ของ Budget ทางแก้มีสองทาง: เปลี่ยนการจัดสรรเป็นแบบใช้จริง (Consumption) หรือแบบเจรจาผ่าน LLDP ถ้าสวิตช์รองรับ หรือเลือก Budget ตามตัวเลขที่ถูกจอง สวิตช์ Unmanaged ทำได้แค่ทางที่สอง
ตรวจสวิตช์ที่ใช้งานอยู่แล้ว
สวิตช์ PoE แบบ Managed ทุกตัวแสดงรายพอร์ตได้ว่าตรวจพบ Class อะไร จองไฟไว้เท่าไร และใช้จริงเท่าไร พร้อม Budget ที่เหลือทั้งหมด ให้ดูหน้านี้สองครั้ง: ตอนเที่ยงและหลังมืดตอน IR เปิด ถ้า Budget ที่เหลือตอนกลางคืนต่ำกว่า 15% ของทั้งหมด แปลว่าไม่มีที่สำหรับกล้องตัวถัดไปแล้ว จดทั้งสองค่าลงเอกสารของไซต์ เพื่อให้วิศวกรคนถัดไปมีค่าอ้างอิง
ถ้าไม่อยากคิดมือ ลองใช้ เครื่องมือคำนวณ PoE Budget ของเรา
สิ่งที่ทำให้ระบบดับแบบไม่คาดคิด
- ดูแค่คำว่า "PoE+" โดยไม่เช็ก Budget รวม
- ไม่รู้ว่าสวิตช์จองตาม Class เลยคิดจากไฟจริง สุดท้ายพอร์ตท้ายๆ ไม่ได้ไฟ
- กล้อง IR กินไฟมากขึ้นตอนกลางคืน อาการจึงเกิดหลังพระอาทิตย์ตก และช่างที่มาเช็กตอนกลางวันมักหาไม่เจอ
- สาย CCA (อะลูมิเนียมเคลือบทองแดง) ราคาถูก มีความต้านทานสูง ร้อน และแรงดันตกเมื่อจ่าย PoE กำลังสูง ใช้สายทองแดงแท้เท่านั้น
- สวิตช์ในตู้ที่ไม่มีพัดลมร้อนเกิน บางรุ่นลด Budget ลงเองเพื่อป้องกันตัวเอง
อย่าลืม UPS
ไฟ PoE ทั้งหมดมาจากสวิตช์ เมื่อไฟดับ กล้องและ Wi-Fi ดับตามทันที ในเวียงจันทน์และหลายแขวง เราเห็นไฟตกหรือกระพริบบ่อยช่วง 17:00–19:00 ที่ใช้ไฟสูงสุด ซึ่งตรงกับช่วงที่ IR เริ่มเปิดพอดี
คิด UPS จาก: ไฟของสวิตช์เอง + PoE ที่ใช้จริง (ไม่ใช่ Budget สูงสุด) + อุปกรณ์อื่นในตู้ เช่น NVR และ Firewall สำหรับสวิตช์ที่เลี้ยงกล้องรักษาความปลอดภัย เราแนะนำ UPS แบบ Online หรืออย่างน้อย Line-Interactive ที่มี AVR ลองเช็กเวลาสำรองได้ที่ เครื่องมือคำนวณ UPS
กล้องหรือ AP ที่อยู่ไกลเกิน 100 m
รั้วโรงงาน ป้อมยามประตูเหมือง ลานจอดรถ หลายจุดอยู่ไกลจากสวิตช์เกิน 100 m ทางเลือกที่ถูกต้องมีสามแบบ:
| ทางเลือก | การทำงาน | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| PoE Extender | รับ PoE แล้วส่งต่ออีก 100 m | ไฟลดลงทุกช่วง ใช้ได้ 1–2 ช่วง |
| ไฟเบอร์ + สวิตช์นอกอาคาร | ไฟเบอร์ไปตู้ที่มีไฟ AC และ PoE Switch | ดีที่สุดสำหรับระยะไกล ไฟเบอร์ไม่นำไฟฟ้าจากฟ้าผ่า |
| Media Converter + PoE Injector | ไฟเบอร์เข้า PoE ออก | เหมาะกับอุปกรณ์ 1–2 ตัว |
อย่าลากสายทองแดงยาวเกินมาตรฐานเพียงเพราะทดสอบแล้วกล้องยังติด วันทดสอบคือกลางวัน พอกลางคืน IR เปิด หรืออากาศร้อนเดือนเมษา แรงดันจะไม่พอ
ความเห็นของเราสำหรับหน้างานในลาว
เผื่อ Budget อย่างน้อย 25–30% อุณหภูมิในตู้แร็กที่ไม่มีแอร์ขึ้นไปถึง 40°C ได้ง่าย และหน้างานส่วนใหญ่มักเพิ่มกล้องภายหลัง
ตู้นอกอาคารในเหมืองหรือลานจอดรถ ควรใช้ Industrial PoE Switch ที่ทนอุณหภูมิกว้าง มี Surge Protector ทั้งฝั่งไฟ AC และฝั่งสาย LAN และตู้กันฝุ่น (IP55 ขึ้นไป) หน้าฝนฟ้าผ่าทำพอร์ต PoE เสียมากกว่าสาเหตุอื่นทั้งหมด
อีกเรื่อง: สวิตช์ที่สั่งจากไทย ให้เช็กปลั๊กและแรงดันไฟให้ตรง และเก็บ Datasheet ของรุ่นที่ซื้อจริงไว้ เพราะ Budget ของรุ่นย่อยแต่ละรุ่นไม่เท่ากัน
ส่งรายการอุปกรณ์มาให้เรา
ถ่ายรูปรายการกล้องและ AP (ยี่ห้อ รุ่น จำนวน) ส่งทาง WhatsApp วิศวกรของเราจะเช็ก Class ของแต่ละตัว คำนวณ Budget และ UPS ให้ และบอกว่าสวิตช์ที่คุณมีอยู่ยังใช้ต่อได้หรือไม่
- #poe
- #poe budget
- #802.3af
- #802.3at
- #802.3bt
- #switch
- #ups
